16 Mart 2018 Cuma

Uyku Bozukluğunuz Var mı? Kendinizi Test Edin

  • Yorgunluk,
  • Aşırı sinirlilik,
  • Yüksek tansiyon,
  • Depresyon,
  • Unutkanlık,
  • Konsantrasyon bozukluğu,
  • Kontrol edilemeyen şişmanlama,
gibi sorunlarınız varsa; nedeni, sizin fark edemediğiniz uyku apnesi olabilir.

Tedavi edilemeyen uyku apnesi 10-20 yıl içinde kalp hastalıkları da dahil olmak üzere yaşamı tehdit eden ciddi sağlık sorunlarına yol açabil- mektedir. Günümüzde uyku apnesi teknolojinin ışığında geliştirilmiş özel cihaz ve yöntemlerle tedavi edilmektedir.
 
Bayındır İçerenköy Hastanesi Uyku Bozukluğu Merkezi’nin son teknolojik imkanlara sahip uyku laboratuvarlarında önlemlerinizi alabilir, kendinize ve sevdiklerinize sağlıklı, mutlu bir yaşam armağan edebilirsiniz.

Bayındır İçerenköy Hastanesi Uyku Bozuklukları Merkezi, Göğüs Hastalıkları, Kulak-Burun-Boğaz ve Nöroloji tıp dallarının ortak ve koordineli ça- lışmaları ile hizmet vren bir tedavi merkezidir.

Niçin Uyuma İhtiyacı Duyarız?

Uyku, sadece günlük yaşamın dışında kalmış bir zaman parçası değil, bedenin kendini ye- nilediği sağlıklı ve uzun yaşamın temeli olan yaşamsal bir gerekliliktir.

Gereğince uyunmayan uyku, insanın kendini gün boyunca yorgun-bitkin ve uykulu hisset- mesine neden olur. İşinizin kalitesi, konsant- rasyon yeteneğiniz ve insanlarla olan iletişi- miniz etkilenebilir.

Ne Kadar Uykuya İhtiyacımız Var?

Uyku ihtiyacı kişiden kişiye değişir. 4-5 saatlik uyku ile zinde uyanan ve gün boyu dinç ka- lan insanlar olduğu gibi, 8 saat uykudan son- ra bile uyuma ihtiyacı duyan insanlar vardır. Uyku süresi kişiden kişiye farklı olmakla be- raber, genelde sekiz saatlik uyku sağlıklı bir insan için yeterlidir.


Uyku Bozukluğu Var mı? Kendinizi Test Edin.

Bunu anlamak için aşağıdaki sorularla kendinizi test edebilirsiniz.
1. Hatırlamadığım halde bana uykum sırasında horladığım, tıkandığım veya nefesimin durduğu söylenir.
2. Yüksek tansiyonum var.
3. Gece boyunca kalp çarpıntısı veya kalp atışla- rımın teklediğini hissederek uyandığım oluyor.
4. Gece iyi uyuduğum halde gün içerisinde ken- dimi uykulu hissediyorum.
5. Sık sık baş ağrısı ile uyanıyorum.
6. Araba kullanırken veya iş yerimde aşırı uyku ihtiyacı hissediyorum.
7. Gün içerisinde karşı koyamadığım uyuklama nöbetlerim oluyor.
8. Uykuya dalarken veya uyanırken rüya benzeri hayaller görüyorum.
9. Kızdığımda, şaşırdığımda, üzüldüğümde veya korktuğumda aniden uykuya daldığım oluyor.
10. Uyanınca birkaç dakika yerimden kıpırdaya- madığım zamanlar oluyor.
11. Gece boyunca kol ve bacaklarımda atmalar olduğu yanımdakini tekmelediğim söyleniyor.
12. Uyumak için uzandığımda bacaklarımda sık sık karıncalanma hissediyorum.
13. Gece sık sık bacak kramplarıyla uyanır ve bundan kurtulmak için ayağa kalkıp yürüme ihtiya- cı hissederim.
14. Sık sık gördüğüm ürkütücü, kötü rüyalardan rahatsız oluyorum.
15. Uykum sırasında yürüdüğüm, konuştuğum veya dişlerimi gıcırdattığım söyleniyor.
16. Çalışma programım değiştiğinde ya da uçak yolculuklarından sonra kendimi yorgun ve uykulu hissediyorum.

Bu Cevaplar Ne Anlama Geliyor?

1’den 6’ya kadar olan sorulara iki veya daha faz- la ‘’evet’’ dediyseniz sizde uyku apnesi olabilir. Uyku apnesi gece uykusu esnasında kişinin yüz- lerce defa nefesinin durduğu, ciddi kalp-solunum problemleri yaratarak hayatı tehdit edebilen bir hastalıktır.

7,8,9 ve 10. sorulara iki veya daha fazla ‘’evet’’ dediyseniz, sizde narkolepsi (gün içinde önüne geçilemeyen uykuya dalma) adı verilen tıbbi bir rahatsızlık var demektir.

11,12 ve 13. sorulara ‘’evet’’ dediyseniz, ‘’periyo- dik bacak kasılmaları veya husursuz bacak send- romu’’ olarak bilinen durum olabilir. Kan üresini yükselten hastalık durumlarında, ya da bazı nö- rolojik hastalıklarda bu durumlar ortaya çıkabi- lir. Tedavi edilmediği taktirde uykusuzluğa neden olur.

14, 15 ve 16. sorulara cevebınız ‘’evet’’ ise, siz- de parsomnia adı verilen uyurgezerlik, uykuda konuşma, gece kabusları veya diş gıcırdatma belirtileriyle ortaya çıkan rahatsılık söz konusu olabilir.

İyi Bir Uyku Aldığınızın Başlıca Ölçüsü Nedir?

Sabah dinç uyanmanız ve kendinizi gün içinde zinde hissetmenizdir.

Uyku Apnesinin Belirtileri Nelerdir?

Hayati sağlık sorunlarına neden olabilen uyku apnesinin belirtilerini hastanın kendisinin fark edebilmesi zordur. Hasta genellikle uykudaki anormal durumlardan, eşi ve yakınlarının fark etmesiyle haberdar olur.

Düzensiz Solunum

Uyku apnesinin en önemli belirtisi gece uykusun- da çıkacak ani solunum duraklamaları, çok gü- rültülü horlamalar ve iç çekmelerdir. Bu solunum düzensizlikleri, birçoğumuzda zaman zaman or- taya çıkan yumuşak, hafif horlamalardan farklıdır. Bu tip horlamalar daha çok sırtüstü uyuma es- nasında gerçekleşirken, apne türü horlama her türlü pozisyonda gerçekleşebilir. Apne tipi horla- mada hasta, el ve kol hareketleriyle rahatsız bir şekilde uyumaya çalışır.

Uykuda Nefesin Durması

Uykuya dalma, uyanma ve rüya görme sırasında bazı solunum düzensizlikleri hemen herkeste görülebilir. Uyku apneli hastalarda ise sık sık tekrarlanan uzun süreli solunum durmaları görülür. Apneli durumlarda 10 saniyeden başlayan solunum duraklamaları bir dakikadan fazla sürelere kadar devam edebilmektedir. Uykuları boyunca saatte 20 hatta 100 defa tekrarlayan, 1 dakikaya varan nefes durmaları ile boğulurcasına mücadele eden kişilerde uyku ve oksijen yetersizliğinin büyük sorunlara neden olması kaçınılmazdır.

Uyku Apnesi Şüphesinde Ne Yapılır?

Bahsi geçen belirtilerin birkaçının bulunduğu bir kişide uyku apnesi olabileceği düşünülse de, benzer şikayetlere neden olan farklı bir- çok uyku bozukluğu hastalığı vardır.

Uyku apnesinin kesin teşhisi ve şiddetinin ölçülebilmesi için uyku laboratuvarlarında “Poligrafik Tetkik” adı verilen incelemeler ya- pılması gerekmektedir. Uyku sırasında birçok parametrenin kaydedildiği “Poligrafik Tetkik”, beyin bölgelerinin aktiviteleri, uykunun yapısı ve uyku bozuklukları hakkında en sağlıklı bil- gileri veren modern bir teşhis yöntemidir.

Bu yöntemle, solunum hareketleri, uykuda oksijenlenme, kalp ritmi ve EKG kayıtları ya- pılarak bunların beden fonksiyonları üzerin- deki etkileri incelenir.

Kimlerin Tedaviye İhtiyacı Vardır?

Uyku testlerinden sonra elde edilen bilgiler değerlendirilerek uyku apnesinin gerçekten tedaviye ihtiyaç gösterip göstermediğine ka- rar verilir.

 
Günlük aktiviteler sırasında, özellikle araba kullanırken uyuklamalar veya iş kazalarına yol açabilecek durumlar söz konusu ise uyku apnesi ile ilişkili kalp yetmezliğinin veya oksi- jen saturasyonunun kontrol edilmesi gerekir. Çok büyük düşüşler tespit edildiği takdirde vakit geçirmeksizin tedaviye başlanması ge- rekir. Ayrıca; aşırı yorgun, uyku apnesine bağlı aşırı yüksek tansiyonlu, düzensiz kalp atışları olan kişilerde veya 40’ın üzerinde apne sayısı tespit edilenlerde de tedaviye gerek vardır.

Tedavi

Uyku apnesinin teşhisinden sonra hastanın bir Kulak-Burun-Boğaz uzmanının kontrolünden geçmesi gerekmektedir. Konu ile ilgili anato- mik bozukluklar varsa bunlar düzeltilmelidir.

Uyku apnesinin cerrahi veya ilaçla tedavisi mümkün değildir. Uyku apnesinin en etkili te- davisi CPAP (Continious Positive Airway Pres- sure) cihazı kullanılarak yapılmaktadır.


Bu cihazın kullanılmasındaki amaç hastaya de- vamlı hava basıncı uygulamasıyla uyku sırasın- da kapanan üst solunum yollarını açık tutmak- tır. CPAP cihazı hastanın burnuna yerleştirilen, yumuşak silikon bir maske ve bunu cihaza bir- leştiren hortumdan ibarettir.

Cihazın olumlu etkisi birkaç gün içinde görülür. Yorgunluk ve uyuklama gibi belirtiler kaybolur; hastanın günlük aktivitesi ve canlılığı artar, hor- lamalar kesilir. Artan dinamizm, şişman hasta- ların zayıflamasını ve sağlıklı kilolara ulaşma- sını sağlar.

Uyku apnesi tedavi edilmezse aşağıdaki sorunlar ortaya çıkabilir;

• Düzensiz kalp atışları
• Kalp büyümesi
• Kalp krizi riskinin artması
• Yüksek tansiyon
• Aşırı yorgunluk ve gündüz uyuklamaları
• Trafik kazaları (direksiyonda uyuklama)
• Cinsel arzunun azalması ve iktidarsızlık
• Kontrol edilemeyen şişmanlık (zayıf ve normal kilolarda olan insanlarda da uyku apnesi görülebilir)
• Aşırı sinir, depresyon, canlılığın kaybolması
• Uykuda ölüm

Uyku Laboratuvarında Neler Yapılıyor?

Uyku esnasında aktiviteler (beyin dalgaları, kas hareketleri ve göz hareketleri, ağız ve bu- rundan solunum, horlama, kalp hızı ve ritmi, bacak hareketleri) elektrot adı verilen küçük altın disklerin başa ve cilde yapıştırılmasıy- la kaydedilir. Bu elektrotlar cilde batırılmaz. Acısız bir şekilde sadece yapıştırılır. Hastada elektrikle ilgili hiçbir temas olmaz. Solunum hareketlerini ölçmek için göğüse ve karın çevresine elastik bantlar koyulur. Bunların hiçbiri acı veren ya da rahatsız edici işlemler değildir.

Uyku Laboratuvarında Nasıl Uyunur?

Uyku merkezimizdeki hasta odası, hastanın ev ortamını aratmayacak şekilde, konforlu bir otel odası şeklinde hazırlanmıştır. Teknik aletler ve uyku teknisyeni ayrı bir odada bulu- nur. Uyku teknisyeni sizi devamlı izleyecektir, odanızdan kendisiyle konuşabilir rahatlıkla sağa ve sola dönebilir tuvalete kalkabilirsiniz.

Gece boyunca uyku sırasındaki beyin dalgala- rı ve vücut fonsiyonları yandaki odada teknis- yen tarafından kaydedilip ölçülecektir.



  • Saat 20.00: Uyku bozuklukları merkezine geliş. Uyku süreci için bilgilendirme.
  • Saat 22.00: Poligrafik testler için gerekli hazırlıkların tamamlanması ve uykuya hazırlık.
  • Saat 23.30: Tamamlanan hazırlıkların ardından uykuya dalış.
  • Saat 07.00: Sonuçlanan grafiklerin doktor denetiminde analizi ve hastanın bilgilendirilmesi.
Uyku Testinden Sonra Neler Yapılır?
 
Doktorunuz, testten sonra bütün gece kayde- dilen ölçümleri inceleyip değerlendirecektir. Eğer uyku bozukluğu tespit edilirse, gereken tedavi uygulanacaktır.
 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder